Naar de inhoud
ScaFix
Nederlands

Kort antwoord

Hoe hoog moet een leuning op een steiger zijn?

Volgens artikel 3.16 lid 3 van het Arbobesluit zijn hekwerken en leuningen doelmatig als ze tot minstens 1 meter boven het werkvlak tegen vallen beschermen, of voldoen aan de eisen voor vloerafscheiding uit het Besluit bouwwerken leefomgeving. Valgevaar is er in elk geval vanaf 2,5 meter. Knieleuning en kantplank krijgen in het artikel geen maat.

Minstens 1 meter boven het werkvlak, zegt artikel 3.16 lid 3 van het Arbobesluit, en valgevaar geldt in elk geval vanaf 2,5 meter. De maten van knieleuning en kantplank staan niet in het artikel; die komen uit de handleiding van het systeem, en het A-blad Steigerbouwen vraagt dubbele leuningen met kantplanken.

· Zo worden de cijfers berekend ·

Close-up van het bovenste Layher Allround-niveau onder de dakgoot, met leuningen en kantplanken, in het 3D-model van ScaFix
Het bovenste niveau onder de dakgoot, met leuningen en kantplanken.

Voordat u op deze gids vertrouwt

Deze gids vat gepubliceerde regels samen als hulp bij het plannen en is geen juridisch advies. Hij is niet beoordeeld door een gekwalificeerde steigerontwerper of constructeur. ScaFix is een planningshulpmiddel, geen sterkteberekening: de montagehandleiding van de fabrikant, het steigerontwerp en de keuring door een deskundige bepalen wat op de bouwplaats wordt gebouwd en gebruikt. Hoe deze gidsen worden geschreven, onderbouwd en gecorrigeerd: redactionele richtlijnen (in het Engels).

Welke onderdelen hoort een steigerleuning te hebben?

Een heupleuning, een knieleuning en een kantplank. Het Arbobesluit noemt alleen de hoogte van de bovenste beveiliging; het A-blad Steigerbouwen zegt dat een gebruiker een bruikbare steiger onder meer herkent aan dubbele leuningen, en de opleveringschecklist in bijlage 5 vraagt of leuningen en kantplanken zijn aangebracht.

OnderdeelEisBron
Bovenste leuningMinstens 1 m boven het werkvlakArbobesluit 3.16 lid 3
KnieleuningDubbele leuning (heup en knie); maat uit de systeemhandleidingA-blad Steigerbouwen
KantplankAanwezig volgens de opleveringschecklist; maat uit de systeemhandleidingA-blad, bijlage 5
GevelkantWerkvloer maximaal 15 cm van de gevel, anders beveiligenA-blad, bijlage 5
OnderbrekingAlleen bij een ladder- of trapopgangArbobesluit 7.23

Welke onderdelen bij een systeem horen, staat bij de steigersystemen; de begrippen zijn uitgelegd onder leuning en kantplank.

Wat geldt er tijdens de opbouw?

De monteur werkt met voorloopleuningen, die een vloer beveiligen tot de definitieve leuning staat. Het A-blad begrenst het gewicht van zo'n voorloopleuning: door één persoon geplaatst hoogstens 23 kg, door twee personen hoogstens 46 kg. Bij slaghoogten boven 2,20 meter is een hulpvloer van minstens 60 centimeter breed nodig, omdat de monteur anders niet ver genoeg reikt.

Artikel 7.23 voegt twee regels toe die vaak vergeten worden: een leuning wordt alleen onderbroken bij een ladder- of trapopgang, en wie een leuning tijdelijk weghaalt, zorgt eerst voor vervanging. De volledige volgorde van de opbouw staat in steiger opbouwen.

Close-up van het bovenste HAKI Universal-niveau onder de dakgoot, met leuningen en kantplanken, in het 3D-model van ScaFix
Het bovenste niveau onder de dakgoot, met leuningen en kantplanken.

Hoe verhoudt 1 meter zich tot andere landen?

Nederland zit met minstens 1 meter in de Europese middengroep. Duitsland vraagt ook 1,00 m, Frankrijk een band van 1 tot 1,10 m, en het Verenigd Koninkrijk en Zweden laten 950 mm toe. In de VS ligt de bovenleuning van een steiger tussen 38 en 45 inch, dus 0,97 tot 1,14 m. De tabel noemt per land de regel.

LandBovenste leuningRegel
NederlandMinstens 1 mArbobesluit 3.16 lid 3 (geldend vanaf 1 augustus 2026)
Duitsland1,00 m, geen opening groter dan 0,47 m, kantplank 0,15 mBG BAU, Baustein B 100 (2021)
Frankrijk1 m tot 1,10 m, tussenleuning en kantplank van 10 tot 15 cmR4323-59 (versie van 1 mei 2008)
Verenigd KoninkrijkMinstens 950 mm, geen opening groter dan 470 mmWAHR 2005, Schedule 2 (van kracht sinds 6 april 2005)
Verenigde Staten38 tot 45 inch (0,97 tot 1,14 m)29 CFR 1926.451(g)(4) (van kracht sinds 29 november 1996)

Moet de gevelkant ook een leuning hebben?

Alleen als de werkvloer verder dan 15 centimeter van de gevel ligt, de grens uit de opleveringschecklist van het A-blad. Bij gevelisolatie, balkons en erkers wordt die afstand vaak groter, en dan krijgt de binnenkant een leuning of een console. Hoe je die afstand meet en wanneer een console helpt, staat in afstand steiger tot gevel.

ScaFix plaatst leuningen en kantplanken per slag in zijn 3D-plan en materiaallijst; het keurt ze niet tegen het Arbobesluit.

Dit is planningsinformatie, geen keuring. De montagehandleiding van de fabrikant en het Arbobesluit bepalen de leuningonderdelen, en een ter zake deskundige controleert de steiger vóór ingebruikneming (art. 7.34).

Veelgestelde vragen

Is een leuning van 95 centimeter genoeg in Nederland?

Nee. Artikel 3.16 lid 3 van het Arbobesluit vraagt beveiliging tot minstens 1 meter boven het werkvlak. De 950 mm is het Britse minimum.

Hoe hoog moet de knieleuning zijn?

Het Arbobesluit noemt geen maat. Het A-blad vraagt dubbele leuningen; de hoogte van de knieleuning volgt uit de handleiding van het steigersysteem.

Mag je een leuning even weghalen om materiaal door te geven?

Alleen als je eerst voor vervanging zorgt, volgens artikel 7.23 van het Arbobesluit. Een leuning wordt verder alleen onderbroken bij een ladder- of trapopgang.

Hoe zwaar mag een voorloopleuning zijn?

Volgens het A-blad hoogstens 23 kg als één persoon hem plaatst, en hoogstens 46 kg met twee personen.

Bronnen

De primaire bronnen van dit artikel, met de datum waarop elke bron is gelezen.

Plan dit in 3D