Przejdź do treści

Poradnik

Rusztowanie Layher Blitz: zestawienie elementów dla ściany 10 m

Rusztowanie Layher Blitz składa się z kilku powtarzalnych elementów, więc da się je policzyć jeszcze przed zamówieniem. Pokazujemy dwa obliczone wykazy, objaśniamy każdą pozycję polskimi nazwami z katalogu Layher i sprawdzamy kotwy, stężenia i uziemienie z polskimi przepisami.

Autor: Ole Emil Frikstad Urstad · Jak liczymy ·

Rusztowanie Layher Blitz wokół domu 11,4 × 5,3 m z dachem dwuspadowym (okap 4,5 m, kalenica 6 m), narysowane przez model 3D ScaFix
Layher Blitz wokół domu przykładowego, tak jak ScaFix rysuje go w 3D.

Ile elementów Layher Blitz potrzeba na ścianę 10 m?

Przy wysokości 8 m kalkulator ScaFix dzieli ścianę 10 m na cztery przęsła po 2,57 m: 122 elementy na 79 m², w tym 15 ram 2 m, 5 ram wyrównawczych, 13 pomostów, 16 poręczy, 12 krawężników, 6 stężeń, 12 kotew i 10 podstawek. Cztery przęsła po 3,07 m (12,28 m, 95 m²) to tyle samo sztuk, tylko dłuższych.

Z jakich elementów składa się rusztowanie Layher Blitz?

Polski katalog Layher wymienia tylko sześć elementów podstawowych: ramę pionową, pomost rusztowania, I-poręcz, krawężnik, stężenie pionowe i podstawkę śrubową. Rusztowanie montuje się bez śrub, a ramy występują w stali ocynkowanej ogniowo lub w lekkim aluminium (katalog Layher Blitz 2025/2026, s. 6–7). Ten sam katalog podaje zakres zastosowania wariantów:

WariantWedług katalogu
Blitz 0,73 m, stal ocynkowanarusztowania do 4. grupy (klasy obciążenia) według PN-EN 12811
Blitz 0,73 m, aluminiumdo 3. grupy
Blitz 1,09 m, stal ocynkowanado 6. grupy, zależnie od pomostu i długości pola

Instrukcja montażu podaje długości przęseł 1,57, 2,07, 2,57 i 3,07 m oraz krótkie 0,73 i 1,09 m. Ramy mają 2,00 m wysokości i wyznaczają odstęp między pomostami, a pomosty trzymane pazurami na poprzeczkach usztywniają rusztowanie wzdłuż i w poprzek fasady (Layher Blitz AuV, wyd. 11.2013, rozdz. 1, s. 11). Pierwszy poziom wyrównuje się ramą wyrównawczą 0,66, 1,00 lub 1,50 m (katalog, s. 13).

Stalowy Blitz 70 ma niemieckie dopuszczenie Z-8.1-16.2 z 2 stycznia 2025 r., ważne do 4 stycznia 2030 r. (DIBt Z-8.1-16.2), a Layher Polska wymienia «Certyfikat B dla rynku polskiego» bez podania jednostki (Layher Polska, rusztowanie ramowe Blitz). Instrukcja montażu i użytkowania jest według katalogu dostępna na życzenie (s. 3), więc przed montażem warto poprosić o aktualne wydanie; cytowane tu wydanie niemieckie pochodzi z 11.2013.

Jak podzielić ścianę 10 m na przęsła?

Rusztowanie elewacyjne powinno wychodzić trochę poza krawędź ściany, żeby ostatni metr tynku czy farby dało się zrobić z pomostu. Przy ścianie 10 m są takie możliwości:

Układ przęsełDługość rusztowaniaWobec ściany 10 m
3 × 3,07 m9,21 mbrakuje 0,79 m
4 × 2,57 m10,28 m0,28 m zapasu
3 × 3,07 m + 1 × 1,09 m10,30 m0,30 m zapasu
4 × 3,07 m12,28 m2,28 m zapasu

Trzy długie przęsła nie zakrywają końców ściany. W tym samym kalkulatorze to 101 elementów na 71 m² i tylko 10 kotew, ale z luką przy narożnikach. Cztery przęsła po 2,57 m trafiają w długość z jednym rozmiarem pomostów i poręczy, dlatego od nich zaczynamy. Układ mieszany też pasuje, tyle że każda dodatkowa długość to kolejna pozycja w zamówieniu.

Zbliżenie najwyższego poziomu Layher Blitz pod okapem, z poręczami i krawężnikami, w modelu 3D ScaFix
Najwyższy poziom pod okapem, z poręczami i krawężnikami.

Obliczony wykaz: cztery przęsła po 2,57 m, wysokość 8 m

Wykaz elementów: Layher Blitz, 10,28 m × 8 m

Jedna prosta ściana, 10,28 m długości i 8 m wysokości, w 4 przęsłach (4 × 2,57 m), szerokość 0,73 m, pomosty na 2,71 m, 4,71 m, 6,71 m m: 79 m² rusztowania i 122 elementów łącznie, obliczone silnikiem ScaFix.

Wykaz elementów: Layher Blitz, 10,28 m × 8 m
ElementDługośćLiczba
Ramy i stojaki
Ramy2 m15
Ramy0,66 m5
Słupki poręczy najwyższego poziomu3
Pomosty
Pomosty bez drabiny2,57 m10
Pomosty z drabiną2,57 m3
Barierki
Barierki frontowe2,57 m16
Deski krawężnikowe
Deski krawężnikowe2,57 m12
Stężenia ukośne
Stężenia ukośne2,57 m6
Końcówki
Barierki końcowe6
Ramy barier czołowych (górny poziom)2
Krawężniki czołowe6
Kotwy ścienne i mocowania
Kotwy ścienne12
Mocowania kotew ściennych12
Złącza krzyżowe do kotew ściennych2
Podstawki śrubowe i stopy
Podstawki śrubowe / stopy10
Rygle podstawy2

Stały przykład z silnika aplikacji: bez narożników, otworów, osłon, wyciągu i konsol. Decyduje instrukcja producenta; to planowanie, nie obliczenia statyczne.

Co oznacza każda pozycja wykazu?

Nazwy w wykazie pochodzą z aplikacji. Obok podajemy odpowiednik z polskiego katalogu Layher, bo pod tą nazwą element występuje w ofercie i w wypożyczalni.

Pozycja w wykazieW katalogu LayherSztukSkąd ta liczba
Ramy 2 mrama pionowa 2,00 × 0,73 m15pięć rzędów ram, po jednym na końcu każdego przęsła, na trzech kondygnacjach
Ramy 0,66 mrama wyrównawcza 0,66 × 0,73 m5jedna w każdym rzędzie; pomosty wypadają na 2,71, 4,71 i 6,71 m
Słupki poręczy najwyższego poziomu–3na trzech wewnętrznych rzędach ram nad najwyższym pomostem
Pomosty bez drabiny i z drabinąpomost, U-pomost przejściowy z drabinką10 + 3cztery przęsła na trzech poziomach daje 12, w tym trzy z włazem; trzynasty leży na dole przęsła z drabiną jako oparcie najniższej drabiny
Barierki frontoweporęcz podwójna16jedna na przęsło i poziom, czyli 12, oraz rząd w najniższym polu pod pierwszym pomostem
Deski krawężnikowekrawężnik12jedna na przęsło i poziom
Stężenia ukośnestężenie pionowe6dwa na każdą kondygnację
Barierki końcowe, krawężniki czołoweporęcz czołowa podwójna, krawężnik 0,73 m6 + 6oba końce na trzech poziomach
Ramy barier czołowych–2zamykają oba końce najwyższej kondygnacji
Kotwy ścienne i ich mocowaniazaczep kotwiący Blitz12 + 12dwa poziomy kotwienia, na każdym pięć kotew w rzędach ram i jedna kotwa ukośna, tworząca z sąsiednią układ V
Złącza krzyżowe do kotewzłącze krzyżowe2po jednym na każdą kotwę ukośną
Podstawki śrubowe, rygle podstawypodstawka śrubowa, U-rygiel początkowy10 + 2dwie podstawki na rząd ram; rygle pod pomostem w przęśle z drabiną

Rząd poręczy w najniższym polu nie jest wymogiem Layher. To reguła usztywnienia, którą ScaFix stosuje we wszystkich systemach. Podkładów pod podstawki kalkulator nie liczy, bo zależą od gruntu.

Trzynaście pomostów zakłada jedną jednostkę pomostu na przęsło i poziom. Instrukcja Layher dopuszcza w przęśle o szerokości 0,73 m albo jeden pomost 0,61 m, albo dwa pomosty 0,32 m obok siebie (Blitz AuV, s. 11), a pomost z włazem i drabinką ma właśnie 0,61 m. Wykaz odpowiada więc pomostom 0,61 m; kto układa dwa U-pomosty 0,32 m, potrzebuje dwa razy więcej pomostów bez drabiny.

Poręcz podwójna to jeden element na wysokości poręczy głównej i pośredniej, w długościach od 1,57 do 4,14 m (katalog, s. 23). Dlatego jedno przęsło na jednym poziomie to jedna sztuka, a nie dwie.

Ile kotew wymaga Layher Blitz i co mówią przepisy?

Rozporządzenie w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych nie podaje jednej liczby kotew. Liczbę i rozmieszczenie zakotwień oraz siłę kotwiącą określa projekt rusztowania lub dokumentacja producenta, składowa pozioma jednego zamocowania nie powinna być mniejsza niż 2,5 kN, a konstrukcja nie powinna wystawać ponad najwyższą linię kotew więcej niż 3 m, przy pomoście nie wyżej niż 1,5 m nad nią (§ 115 ust. 1–3, Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401).

Dokumentacją producenta jest tu dopuszczenie. Przy ciągłym układzie kotwienia 4 m każdy rząd ram kotwi się w odstępach pionowych 4 m, a na najwyższej kondygnacji każdy stojak, przy czym co drugie zakotwienie można pominąć, jeśli niżej stojak jest zakotwiony (Z-8.1-16.2, załącznik B, B.5). ScaFix przyjmuje tu najostrożniejszy wariant: dwa poziomy, na każdym pięć rzędów ram, i do tego na każdym poziomie jedna kotwa ukośna, która razem z sąsiednią tworzy układ V i przejmuje siły równoległe do fasady. Polski katalog pokazuje właśnie taki układ: dwa zaczepy kotwiące w kształcie V, z jednym złączem na każdy zaczep do wewnętrznego słupa (s. 30–31).

Dla porównania, komentarz PIP podaje minima z Polskich Norm: kotwy symetrycznie na całej powierzchni, w poziomie co 4–5 m, w pionie co 4–6 m, czyli jedno zakotwienie na 16–30 m², i dodatkowe kotwienie przy siatkach, wysięgnikach i częściach wystających poza obrys budynku (PIP, Bezpiecznie i zgodnie z prawem, 2021, s. 27). Dwanaście kotew na 79 m² to jedna na mniej więcej 6,6 m², gęściej niż to minimum. Jeśli instrukcja producenta jest ostrzejsza, obowiązuje instrukcja; tak pisze sam inspektorat. Siły w kotwach trzeba sprawdzić na podłożu, w które się kotwi, co katalog Layher podkreśla osobno (s. 30).

Czy sześć stężeń wystarczy?

Instrukcja Layher wymaga od zewnątrz stężenia co najmniej w co piątym przęśle, a na jedno stężenie może przypadać najwyżej pięć przęseł (Blitz AuV, rozdz. 4, s. 12). Stężenie wsuwa się w otwór blachy węzłowej u góry ramy, a dolny koniec klinuje się półzłączem na sąsiedniej ramie; gdy klamra półzłącza wypada dokładnie pod otworem w ramie, rusztowanie stoi pionowo (katalog, s. 25).

ScaFix stawia stężenie w pierwszym i ostatnim przęśle na każdej kondygnacji: sześć przy trzech kondygnacjach. To zgadza się z wymaganiem z komentarza PIP, że stężeń pionowych na rusztowaniu elewacyjnym ma być co najmniej dwa na kondygnację, a pola stężeń nie mogą być dalej od siebie niż 10 m. Przy czterech przęsłach odległość wynosi niecałe 8 m.

Co zmienia wersja 12,28 m, czyli około 100 m²?

Gdy rusztowanie ma obejść narożnik albo przy końcu stanie wieża schodowa, zamiast przęseł 2,57 m bierze się cztery przęsła 3,07 m. Przy tej samej wysokości 8 m wychodzi rusztowanie elewacyjne o powierzchni około 100 m²:

Wykaz elementów: Layher Blitz, 12,28 m × 8 m

Jedna prosta ściana, 12,28 m długości i 8 m wysokości, w 4 przęsłach (4 × 3,07 m), szerokość 0,73 m, pomosty na 2,71 m, 4,71 m, 6,71 m m: 95 m² rusztowania i 122 elementów łącznie, obliczone silnikiem ScaFix.

Wykaz elementów: Layher Blitz, 12,28 m × 8 m
ElementDługośćLiczba
Ramy i stojaki
Ramy2 m15
Ramy0,66 m5
Słupki poręczy najwyższego poziomu3
Pomosty
Pomosty bez drabiny3,07 m10
Pomosty z drabiną3,07 m3
Barierki
Barierki frontowe3,07 m16
Deski krawężnikowe
Deski krawężnikowe3,07 m12
Stężenia ukośne
Stężenia ukośne3,07 m6
Końcówki
Barierki końcowe6
Ramy barier czołowych (górny poziom)2
Krawężniki czołowe6
Kotwy ścienne i mocowania
Kotwy ścienne12
Mocowania kotew ściennych12
Złącza krzyżowe do kotew ściennych2
Podstawki śrubowe i stopy
Podstawki śrubowe / stopy10
Rygle podstawy2

Stały przykład z silnika aplikacji: bez narożników, otworów, osłon, wyciągu i konsol. Decyduje instrukcja producenta; to planowanie, nie obliczenia statyczne.

Czym różnią się oba wykazy?

Liczba sztuk się nie zmienia, nadal 122, bo jest tyle samo rzędów ram i przęseł. Zmieniają się długości pomostów, poręczy, krawężników i stężeń, a powierzchnia rośnie z 79 do 95 m². Na metr kwadratowy to 1,3 elementu zamiast 1,5, ale cięższe sztuki do podania. Dalsze rozmiary, od 2 × 4 do 8 × 8 przęseł, pokazuje zestawienie materiałów rusztowania według wielkości ściany.

Czego wykaz nie obejmuje?

  • Uziemienie. Każde rusztowanie metalowe powinno być uziemione, z opornością potwierdzoną pomiarem uprawnionego elektryka; według komentarza PIP nie więcej niż 10 Ω, a uziemienia nie dalej od siebie niż 12 m (s. 28, § 117 rozporządzenia). Przy 12,28 m to już dwa punkty.
  • Komunikacja pionowa. Od najdalszego stanowiska pracy do pionu komunikacyjnego nie może być więcej niż 20 m, a między pionami więcej niż 40 m (§ 113 ust. 2). Na tych długościach wystarczy jedno przęsło z drabiną; przy dłuższej elewacji dochodzą kolejne.
  • Narożniki, konsole, siatki i plandeki, daszki ochronne. Rusztowanie przy drodze lub przejściu dla pieszych potrzebuje daszków ochronnych i osłony z siatek (§ 119 ust. 1), a siatka zwiększa siły od wiatru i liczbę kotew.
  • Podkłady, transport i zabezpieczenie terenu. Stopy rusztowania stawia się na wytrzymałym, wyrównanym podłożu ze spadkiem dla wody (§ 114).

Odbiór przed pierwszym wejściem

Rusztowanie wolno użytkować dopiero po odbiorze przez kierownika budowy lub uprawnioną osobę, potwierdzonym wpisem do dziennika budowy albo protokołem odbioru technicznego (§ 110). PIP dodaje, że montować rusztowania metalowe mogą wyłącznie osoby z książeczką montażysty wydaną przez instytut, który dziś nazywa się Sieć Badawcza Łukasiewicz – Instytut Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego (s. 26). Co ma zawierać protokół, opisuje poradnik odbiór rusztowania, a przy cięższych pracach niż malowanie trzeba sprawdzić klasy obciążenia.

Jak to policzyć w ScaFix

ScaFix to narzędzie do planowania, które z wymiarów ścian lub rysunku PDF tworzy rusztowanie 3D i wykaz elementów dla wielu systemów; aplikacja na iPhone’a potrafi też skanować LiDAR-em. Strona Layher Blitz pokazuje ten sam kalkulator na całym domu, a Layher Allround vs Blitz porównuje go z systemem modułowym. Nie zastępuje obliczeń statycznych ani instrukcji producenta.

To informacje do planowania, a nie obliczenia statyczne. O montażu, stężeniu i kotwieniu Layher Blitz decydują instrukcja montażu i użytkowania Layher, dopuszczenie Z-8.1-16.2 i rozporządzenie w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych, a przed użytkowaniem rusztowanie musi odebrać kierownik budowy lub uprawniona osoba.

Najczęstsze pytania

Jak policzyć ramy do rusztowania Layher Blitz?

Rzędów ram jest o jeden więcej niż przęseł. Liczbę rzędów mnoży się przez liczbę kondygnacji po 2 m i dodaje po jednej ramie wyrównawczej na rząd: cztery przęsła na 8 m to 15 ram 2 m i 5 ram 0,66 m.

Ile pomostów potrzeba na rusztowanie Blitz 10 m?

Przy czterech przęsłach i trzech poziomach roboczych 12 pomostów, z czego trzy z włazem i drabinką, oraz jeden pomost na dole przęsła z drabiną. Razem 13.

Ile kotew na 100 m² rusztowania Layher Blitz?

Na wariancie 12,28 × 8 m, czyli 95 m², kalkulator liczy 12 kotew przy układzie kotwienia 4 m. Siatka lub plandeka wymaga gęstszego kotwienia, aż do układu 2 m z kotwą w każdym węźle, który opisuje dopuszczenie Z-8.1-16.2 w załączniku B, B.5 c.

Czy można łączyć przęsła 3,07 m i 2,57 m?

Tak, ramy są te same, zmieniają się tylko pomosty, poręcze i krawężniki. Każda dodatkowa długość to jednak osobna pozycja w zamówieniu i w zwrocie.

Czy Layher Blitz ma dopuszczenie w Polsce?

Layher Polska wymienia «Certyfikat B dla rynku polskiego» bez podania jednostki. Techniczną podstawą systemu jest niemieckie dopuszczenie Z-8.1-16.2 dla stalowego Blitz 70.

Źródła

Źródła pierwotne tego artykułu wraz z datą, w której je przeczytano.